Drake’s 120 miljard streams, Nederland’s ‘extreme cijfers’ en de vragen die niemand stelt

Door Jan Vranken

Wanneer rapper Drake in september 2025 als eerste artiest ter wereld de 120 miljard streams op Spotify bereikt, is dat wereldnieuws.[1] Maar wanneer een onderzoek aantoont dat een “substantieel” deel van die streams afkomstig is van bots die uren achter elkaar vanuit “obscure, slecht gecamoufleerde locaties” muziek streamen, haalt dat nauwelijks de krantenkolommen.[2]

Tot nu. Want Drake wordt beschuldigd van fraude. Niet door Spotify – de streamingdienst keek jarenlang de andere kant op – maar door een class action lawsuit namens duizenden kleinere artiesten wier royalties worden verdund door deze praktijken.[2] De ironie is bitter: terwijl Drake’s vermeende bot-leger hem miljoenen oplevert, wordt een kleine artiest die 1.000 streams op Fiverr koopt onmiddellijk van het platform verwijderd en krijgt zijn distributor een boete van $10 per track.[3]

Dit is geen verhaal over Drake. Dit is een verhaal over een muziekindustrie met twee maten en twee gewichten, waarbij dezelfde “misdaad” tot gevangenisstraf leidt voor de een en tot miljarden extra voor de ander. En Nederland speelt daarin een opvallende, tot nu toe onbelichte rol.

De klassenstrijd van streaming

Michael Smith uit North Carolina dacht slim te zijn. De 52-jarige muzikant creëerde met AI honderden­duizenden nep-artiesten met absurde namen als “Calm Baseball”, “Calorie Screams” en “Camel Edible”. Hij programmeerde bots om deze tracks miljarden keren te streamen. In zeven jaar tijd verdiende hij $10 miljoen.[4]

In september 2024 werd hij gearresteerd. Hij riskeert nu 60 jaar gevangenisstraf voor wire fraud, oplichting en witwassen. De FBI noemde het een “brute fraude” die “geld steelt van echte artiesten”.[4]

Een jaar eerder, in Denemarken: een 53-jarige man wordt veroordeeld tot anderhalf jaar cel (waarvan drie maanden effectief) voor het verdienen van €290.000 via streaming fraude. De Deense officier van justitie benadrukt dat nepstreams “niet alleen schadelijk zijn voor streamingdiensten, maar ook voor artiesten wier muziek wel op eerlijke wijze wordt beluisterd.”[5]

Ondertussen, in de wereld van de major labels: Drake bereikt 120 miljard streams. Een class action lawsuit stelt dat een substantieel deel daarvan afkomstig is van bot-accounts. Spotify’s reactie? Ze verwijderen tijdelijk zijn muziek, maar er volgt geen arrestatie, geen FBI-onderzoek, geen aanklacht.

Het patroon is duidelijk: koop je als onbekende artiest 1.000 streams voor $50 op Fiverr, dan wordt je carrière vernietigd. Genereer je als major label-artiest miljarden bot-streams, dan word je de eerste artiest ooit die 120 miljard streams bereikt.

De Nederlandse paradox: ‘extreem’ hoog, onverklaard en ononderzocht

“De cijfers van Nederlandstalige hiphop zijn extreem, echt extreem,” zei Wilbert Mutsaers, baas van Spotify Benelux, in 2018 tegen de NOS.[6] Hij klonk trots. Niemand vroeg: extreem hoe? Extreem waarom?

Laten we de cijfers bekijken:

13 juli 2017: Van de 200 populairste singles op Spotify Nederland zijn er 96 van Nederlandse rappers. Bijna de helft van de complete chart. In een land met 17 miljoen inwoners.[7]

September 2018: “Verleden Tijd” van Frenna en Lil Kleine wordt in één dag 1 miljoen keer gestreamd op Spotify.[6]

Even rekenen: Nederland heeft ongeveer 17 miljoen inwoners. De primaire doelgroep voor Nederlandse hiphop (12-35 jaar) bedraagt ongeveer 5 miljoen mensen. Dat betekent dat 20% van alle jongeren in Nederland die track op die ene dag zou moeten hebben gestreamd. Of dat een kleiner deel het liedje 5 tot 6 keer achter elkaar die dag heeft beluisterd.

Maart 2018: Josylvio brengt zijn album “Hella Cash” uit. In de week daarna staan 13 van de 19 tracks uit zijn album in de top 100. Dat is 65% van de top-20 bezet door één artiest.[8]

Cumulatief (2017-2021): Frenna haalt 400+ miljoen streams. Boef tikt de 350 miljoen aan. Lil Kleine bereikt 320 miljoen. Dit in een land kleiner dan de staat New York.[7]

Ter vergelijking: in België, een buurland met vergelijkbare taal en cultuur (zij het met minder inwoners), zijn deze cijfers vele malen lager. In de Verenigde Staten, met 330 miljoen inwoners, zijn dergelijke concentraties van streams bij lokale artiesten zeldzaam.

Statistisch gezien zijn deze cijfers… onwaarschijnlijk. Niet onmogelijk, maar onwaarschijnlijk genoeg om vragen op te roepen. Vragen die niemand stelt.

Waar is het Nederlandse onderzoek?

In Frankrijk voerde het Centre Nationale de la Musique in 2021 een grootschalig onderzoek uit naar streaming fraude, waarbij data van Spotify, Deezer, Qobuz en diverse labels werden geanalyseerd. Conclusie: 1-3% van alle streams in Frankrijk is frauduleus. Dat komt neer op 1 tot 3 miljard streams per jaar.[9]

In Denemarken volgde vervolging en veroordeling.[5] In de Verenigde Staten ook.[4] In Nederland? Niets. Geen onderzoek. Geen cijfers. Geen vervolging.

Sterker nog: toen het NOS in maart 2024 Antoine Monin van Spotify vroeg naar Nederlandse cijfers over streaming fraude, was zijn antwoord veelzeggend: “Daaruit kwam naar voren dat in Frankrijk tussen de 1 en 3 procent van alle streams nep is. Dat is beperkt, maar het moet nog verder omlaag. We hebben als muziekindustrie een gezamenlijk belang hierin.” Over Nederlandse cijfers: “Dat klopt ook op streamingdiensten, maar laatst las ik bij The Wall Street Journal… we hebben hier geen data van.”[5]

Lees dat nog eens: de baas van Spotify voor West-Europa heeft geen data over streamingfraude in een van de belangrijkste streamingmarkten ter wereld. Een markt waar de cijfers volgens zijn eigen collega “extreem, echt extreem” zijn.

De Kunstenbond, de Nederlandse belangenorganisatie voor muzikanten, liet tegenover de NOS weten dat ze “overwegen om in gesprek te gaan met Spotify over de aanpak van streamingfraude.” Overwegen. In gesprek gaan. In 2024. Terwijl de cijfers al sinds 2017 “extreem” zijn.[5]

De dubbele moraal van Spotify

Ondertussen hanteert Spotify een beleid dat kleine artiesten keihard treft:

Sinds 2024: Tracks moeten minimaal 1.000 streams per jaar halen om überhaupt royalties te genereren. Dit kost kleine artiesten collectief $47 miljoen per jaar. Dat geld wordt herverdeeld naar… de grote artiesten. Taylor Swift, Drake, Bad Bunny.[10][11]

Sinds 2024: Distributeurs krijgen een boete van $10 per track wanneer Spotify “flagrante kunstmatige streaming” detecteert. Kleine distributeurs als TuneCore, DistroKid en CD Baby verwerken honderdduizenden artiesten per jaar. Eén fout van één artiest kan hen miljoenen kosten.[3]

Realiteit: Benn Jordan, een elektronische artiest die meer dan $500.000 aan streaming royalties had verdiend, kon op 9 februari 2024 plots zijn muziek niet meer afspelen. Spotify had al zijn tracks verwijderd wegens “verdachte streaming activiteit.” Hij had niets gedaan. Zijn muziek stond op playlists die door anderen waren gemaakt en die achteraf frauduleus bleken. Zijn carrière: vernietigd.[12]

Ondertussen blijven Drake’s vermeende miljarden bot-streams gewoon meetellen. Geen verwijdering. Geen boete voor Universal Music Group. Geen onderzoek.

Het patroon is kristalhelder: Spotify introduceert “anti-fraude” maatregelen die vooral indie-artiesten treffen, terwijl een class action lawsuit stelt dat het platform “bewust wegkijkt” bij bot-fraude van grote namen omdat meer “users” – ook nep-users – meer advertentie-inkomsten betekenen.

Het systeem is gerigged

De structurele ongelijkheid in de streaming-economie is geen bug, het is een feature:

Playlist-monopolie: Sony bezit Filtr, Warner bezit Topsify, Universal bezit Digster. Dit zijn de grootste “onafhankelijke” playlisting-bedrijven op Spotify. Hun playlists zoals “Hip Hop Made Me” (Sony) presenteren zich als neutrale curatie, maar bestaan vrijwel volledig uit artiesten van… Sony, Warner, Universal.[13]

Discovery Mode: Kleine artiesten moeten Spotify betalen voor algoritmische zichtbaarheid via “Discovery Mode” – waarbij ze een deel van hun royalties inleveren. Major labels krijgen dezelfde dienst gratis.[14]

Minimumdrempel: De 1.000-stream drempel elimineert kleine artiesten uit de royalty pool. Die $47 miljoen per jaar gaat proportioneel naar artiesten met meer streams – dus vooral naar de majors.[10][11]

Garanties: In gelekte contracten uit 2011 blijkt Sony gegarandeerde minimumbedragen per stream te krijgen ($0.00225 voor free tier). Als de daadwerkelijke payout lager is, compenseert Spotify het verschil. Ten koste van indie-artiesten, niet van Spotify zelf.[13]

Lucian Grainge, CEO van Universal Music Group, noemde kleine distributeurs onlangs “merchants of garbage” (handelaren in rotzooi). Zijn argument: artiesten zonder bestaande fanbase verdienen geen plaats op streaming platforms. Ze vervuilen de royalty pool.[15]

Dit terwijl zijn eigen artiest Drake beschuldigd wordt van grootschalige bot-fraude.

Nederlandse context: de vragen die gesteld moeten worden

Terug naar Nederland, waar de cijfers “extreem” zijn maar niemand onderzoek doet. Enkele statistische anomalieën die aandacht verdienen:

Week-1 explosies: Nederlandse raphits bereiken regelmatig binnen een week streamingcijfers die statistisch onwaarschijnlijk zijn voor een markt van 17 miljoen mensen. Ter vergelijking: wanneer Taylor Swift – met een wereldwijde fanbase van honderden miljoenen – een album uitbrengt, zijn haar week-1 cijfers per capita vaak lager dan die van Nederlandse rappers in Nederland.

YouTube vs Spotify discrepantie: Internationaal bestaat meestal een redelijke ratio tussen YouTube views en Spotify streams (variërend per genre, maar binnen voorspelbare ranges). Bij diverse Nederlandse hits zien we Spotify-cijfers die significant hoger liggen dan YouTube views – wat verdacht is, aangezien YouTube ook massaal wordt gebruikt in Nederland.

Concertcapaciteit vs streaming: Artiesten met tientallen miljoenen streams die moeite hebben een club van 1.000 man vol te krijgen. Natuurlijk is streaming internationaal, maar bij Nederlandse artiesten die primair in het Nederlands rappen en waarvan 90%+ van de streams uit Nederland komt, zou je een sterkere correlatie verwachten.

Plotse spikes zonder aanleiding: Tracks die maanden na release plots miljoenen nieuwe streams genereren zonder duidelijke aanleiding (geen nieuwe video, geen virale TikTok, geen mediamoment).

Dit zijn geen beschuldigingen. Dit zijn observaties die om onderzoek vragen. Onderzoek dat er niet is.

De vraag is niet óf, maar waarom niet

Streaming fraude bestaat. Dat is een feit. Michael Smith pleegde het en gaat mogelijk 60 jaar de gevangenis in. Een Deense man pleegde het en zat vast. De Franse overheid onderzocht het en vond miljarden frauduleuze streams.

Drake wordt er door een lawsuit van beschuldigd. Spotify zelf wordt door een class action lawsuit beschuldigd van het faciliteren van miljarden aan bot-streams omdat het financieel gunstig is.

In Nederland zijn de cijfers “extreem”. Statistisch onwaarschijnlijk hoog. Onverklaard. En ononderzocht.

Waarom?

Is het omdat Nederlandse jongeren werkelijk zoveel meer streamen dan vergelijkbare markten? Mogelijk, maar dat zou makkelijk te verifiëren zijn met transparante data. Die data komt er niet.

Is het omdat Nederlandse hiphop werkelijk superieur is? Ook mogelijk, maar dat verklaart niet waarom de cijfers per capita zo veel hoger liggen dan bij vergelijkbare genres in vergelijkbare markten.

Is het omdat niemand er belang bij heeft om te graven? De labels verdienen grof geld. Spotify verdient grof geld. De artiesten verdienen grof geld. De media schrijft graag over Nederlands succes. Wie gaat er dan vragen stellen?

Het antwoord is ongemakkelijk: waarschijnlijk is er een combinatie van factoren aan het werk. Waarschijnlijk is een deel van de Nederlandse cijfers legitiem – Nederland scoort inderdaad hoog op streaming-adoptie. Maar waarschijnlijk is ook een deel ervan… minder legitiem.

En dat deel wordt getolereerd zolang het de grote spelers geld oplevert.

Een voorstel voor transparantie

Dit artikel maakt geen beschuldigingen aan individuele artiesten. Dat kan niet, want er is geen toegang tot de data. En dat is precies het punt.

Wat er moet gebeuren:

1. Transparantie van Spotify: Publiceer Nederlandse cijfers over fraudedetectie. Als Frankrijk 1-3% heeft, wat heeft Nederland dan? Waarom is die data er niet?
2. Onafhankelijk onderzoek: Zoals in Frankrijk, zou ook Nederland een onafhankelijk onderzoek moeten verrichten naar streamingfraude. Met data van alle platforms, labels en distributeurs.
3. Gelijke maatstaven: Als een kleine artiest permanent gebanned wordt voor 1.000 gekochte streams, waarom wordt een grote artiest met miljarden verdachte streams dan niet onderzocht?
4. Statistisch inzicht: Publiceer vergelijkende data: streams per capita, YouTube-ratio’s, concertbezoek vs streams. Maak het mogelijk om Nederlandse cijfers te vergelijken met vergelijkbare markten.
5. Handhaving voor iedereen: Als Michael Smith 60 jaar cel riskeert voor $10 miljoen aan frauduleuze streams, waarom geldt diezelfde standaard dan niet voor major label-artiesten met miljarden verdachte streams?

Follow the money

De waarheid over streaming fraude is simpel: het bestaat, het is massaal, en het wordt vooral gestraft wanneer kleine spelers het doen. Wanneer grote spelers dezelfde praktijken toepassen – of er zelfs van profiteren – kijkt de industrie de andere kant op.

Drake’s zaak is belangrijk omdat het die dubbele moraal blootlegt. De Nederlandse situatie is belangrijk omdat het laat zien dat deze dubbele moraal ook lokaal speelt, maar daar nog minder onderzocht wordt dan internationaal.

Een miljoen streams op één dag. Dertien tracks tegelijk in de top-20. Cijfers die “extreem” zijn. In een land van 17 miljoen mensen, waarvan mogelijk 5 miljoen de doelgroep is.

Dat kan. Dat kan echt.

Maar het zou ook heel goed kunnen dat het niet klopt.

En het enige wat we vragen is: laat ons de data zien. Laat ons het onderzoek zien. Behandel grote artiesten zoals je kleine artiesten behandelt.

Want op dit moment draait de streaming-economie op één principe: als je groot genoeg bent, gelden de regels niet voor jou.

En dat, meer dan wat ook, is wat deze hele industrie kapot zal maken.

---

Jan Vranken is muziekjournalist bij Maxazine en schrijft op zijn blog Writerz Block over West-Afrikaanse muziek, progressieve rock en jazz. Hij heeft 40 jaar ervaring in muziekjournalistiek.

---

Bronnen

[1] Classaction.org (5 november 2025). “Spotify Lawsuit Alleges Billions of Streams, Including Some of Drake’s, Are Fraudulent.” https://www.classaction.org/news/spotify-lawsuit-alleges-billions-of-streams-including-some-of-drakes-are-fraudulent

[2] Classaction.org (5 november 2025). “Spotify Lawsuit Alleges Billions of Streams, Including Some of Drake’s, Are Fraudulent.” Citaat: “investigation suggests that a ‘substantial’ portion of that activity appeared to be attributed to bot accounts that streamed songs for hours on end from obscure, poorly disguised locations.”

[3] Spotify for Artists (november 2023). “Modernizing Our Royalty System to Drive an Additional $1 Billion toward Emerging and Professional Artists.” https://artists.spotify.com/en/blog/modernizing-our-royalty-system

[4] U.S. Department of Justice (4 september 2024). “North Carolina Musician Charged With Music Streaming Fraud Aided By Artificial Intelligence.” https://www.justice.gov/usao-sdny/pr/north-carolina-musician-charged-music-streaming-fraud-aided-artificial-intelligence

[5] NOS (21 maart 2024). “Deen krijgt celstraf voor sjoemelen met muziekstreams.” https://nos.nl/l/2513665

[6] VARAgids/BNNVARA. “Hoe hiphop Nederland veroverde.” Citaat Wilbert Mutsaers: “Het nummer Verleden tijd van Frenna en Lil’ Kleine werd in september vorig jaar in één dag een miljoen keer gestreamd op Spotify. ‘De cijfers van Nederlandstalige hiphop zijn extreem, echt extreem’, zei Mutsaers.” https://delagarde.nl/hoe-hiphop-nederland-veroverde

[7] 3voor12/VPRO (7 juni 2021). “Hoe Nederlandse pop de kroon overneemt van de hiphop.” Data-analyse van Spotify-singlecharts 2017-2021. https://3voor12.vpro.nl/artikelen/overzicht/2021/juni/Hoe-Nederlandse-pop-de-kroon-overneemt-van-de-hiphop.html

[8] Noisey/VICE (18 oktober 2018). “Rapfactcheck checkt voor ons hoe goed het nu écht gaat met Nederlandse hiphop.” https://www.vice.com/nl/article/7x3a7g/rapfactcheck-ade-beats

[9] TuneCore (2021). “Wat is de deal met Streaming fraude?” Verwijzing naar Frans onderzoek Centre Nationale de la Musique dat 1-3% van alle streams in Frankrijk frauduleus is. https://www.tunecore.com/nl/guides/streamingfraude-op-spotify-en-andere-platforms-plus-hoe-u-het-kunt-voorkomen

[10] Disc Makers (21 april 2025). “Spotify’s $47 Million Deception: How Small Artists Got Robbed.” https://blog.discmakers.com/2025/04/how-small-artists-got-robbed/

[11] Spotify for Artists (november 2023). “Modernizing Our Royalty System to Drive an Additional $1 Billion toward Emerging and Professional Artists.” Citaat: “Starting in early 2024, tracks must have reached at least 1,000 streams in the previous 12 months in order to generate recorded royalties.”

[12] Variety (13 april 2024). “Spotify Removing Artists’ Music for Streaming Fraud They Didn’t Commit.” https://variety.com/2024/music/news/spotify-artists-streaming-fraud-1235965379/

[13] What To Do About Spotify. “The Record Label Oligopoly – What To Do About Spotify.” Analyse van major label-eigendom van playlistingbedrijven en contractvoorwaarden. https://www.whattodoaboutspotify.com/essays/spotify-streaming-rigged-for-major-labels

[14] The Hollywood Reporter (6 november 2025). “Spotify Class Action Action Alleges Fraud, ‘Pay-for-Play’ Regime.” https://www.hollywoodreporter.com/business/business-news/spotify-class-action-lawsuit-1236419218/

[15] Disc Makers (10 oktober 2024). “Indie Musicians — Fight Spotify’s Royalty Theft.” Citaat Lucian Grainge: “those groups who have expressed the concern about ‘Artist-Centric’ are those whose business model is based on being ‘merchants of garbage.’” https://blog.discmakers.com/2023/11/spotify-royalty-theft/